Pazar, Kasım 28Önemli Haberler
Shadow

Ahmet Kaya 21. mevt yıldönümünde anılıyor

16 Kasım 2000 yılında Fransa’nın Paris kentinde Porte de Versailles semtindeki meskeninde bir gece kalp krizi sonucu hayatını kaybeden Ahmet Kaya bugün 21. vefat yıl dönümüzde anılıyor.

Türkiye’de özgün ve protest müzikte akla gelen birinci isimlerinden olan Ahmet Kaya 21. yıl evvel hayatını Fransa’da kaybetti. İşte Ahmet Kaya’nın hayatı…

AHMET KAYA HAYATI

Ahmet Kaya, 28 Ekim 1957’de Malatya’da, Adıyaman’dan Malatya’ya iş için göç etmiş Kürt kökenli bir baba ile Erzurumlu bir Türk annenin beşinci çocuğu olarak dünyaya geldi. Babası Sümerbank fabrikasında mensucat personelidir. Altı yaşında iken babası ona bir bağlama getirir. İlkokulu Malatya’da okudu. Okuldan arta kalan vakitlerde ve yaz tatillerinde, ya plakçıda ya da tanıdıkların minibüsünde çalışırdı. Dokuz yaşına geldiğinde babasının çalıştığı fabrikanın personellerinin düzenlediği emekçi bayramı gecesinde kendini sahnede buldu. Mensucat fabrikasından emekli olan babası, daha güzel bir ömür için İstanbul’a göç eder. 1972 yılında İstanbul’da Kocamustafapaşa’ya yerleşirler. Ahmet Kaya, ailesinin geçim meşakkati çekmesi nedeniyle okulu bıraktı ve işportacılık, çıraklık üzere çeşitli vasıfsız işlerde çalıştı. Liseyi dışarıdan bitirmeye karar verir ve bitirir sonra da Eğitim Enstitüsü’nün Keman kısmına girer.

16 yaşında yasak afiş basmaktan mahpusa atıldı. Daha sonra birkaç arkadaşıyla birlikte Halk Üniteleri Derneği’nin çalışmalarına katıldı. Bu çalışmaları sırasında çeşitli etkinliklerde bağlama çalmaya devam etti. Kendi başına öğrendiği için rastgele bir metoda ya da öğretiye uymamaktadır Ahmet’in çalış biçimi.

1978 yılında Gelibolu’da askerlik yaptı, bu ortada orkestrada müzik çalışmalarına devam etti. Askerlik dönüşü Emine Kaya ile evlendi ve 1982 yılında kızları Çiğdem doğdu.

O devir, hayranı olduğu Ruhi Su’nun Boğaziçi Üniversitesi’ndeki bir dinletisine masraf ve dinletiden sonra bir yolunu bulup “Usta”nın yanına ulaşmayı başarır. “Ruhi Su besteleri”ni kendisinin nasıl yorumladığını göstermek istemektedir Ruhi Usta’ya. Ruhi Usta’nın en bilinen yapıtlarından “Mahsus mahal” isimli şarkıyı çalar. Usta, şarkıyı yarıda kesip bağlamayı Ahmet’in elinden alır ve kızarak “Öyle at teper üzere bağlama çalınmaz, hengame edilmez bağlamayla, bağlama ile meşk edilir.” der. Ahmet, şaşkınlıkla oradan uzaklaşır; fakat alışılmış ki bildiğini yapmaya devam edecektir.

Çok sonraları birkaç arkadaşının yardımıyla Hodri Meydan Kültür Merkezi ve Bilsak’ta dinleti düzenler ve afişlerinde de Ruhi Usta’nın kendine söylediği cümleye gönderme yapar: “Bağlama Bu türlü de Çalınır!”

28 yaşında 1985 yılına geldiğinde ‘Zamanıdır’ deyip müziklerini alıp Unkapanı’nın yolunu fiyat. Hiçbir kategoriye girmeyen bu müziğe kimse yüz vermez. Sonraki günlerde arkadaş yardımları ve kendi imkanları ile birinci albümünü yapar. Hatta yayımlandığı yıl albüm toplatılır, ama daha sonra sansürü kaldırılır. Birinci albümü “Ağlama bebeğim”dir. İkinci albümü “Acılara Tutunmak”tır. İkinci albümü yayınlandıktan sonra 1985 yılında Gülten Hayaloğlu ile evlenir. Gülten Hayaloğlu hapishanede idam cezasına mahkum olan Nevzat Çelik’in “Şafak Türküsü” şiirini Ahmet Kaya’ya iletir. Ahmet Kaya, 1986’da piyasaya çıkan “Şafak Türküsü” albümü ile geniş kitlelerce tanınmasını sağlayan atılımını yapar. 1986 yıl sonuna yanlışsız da “An Gelir” albümünü yayımlar. Albümde çabucak tüm besteler kendisine aittir.

Gülten Hayaloğlu ile evlendikten sonra kardeşi Yusuf Hayaloğlu ve şiirleriyle tanışır. Kelamlarının çoğunluğunun Yusuf Hayaloğlu’na ilişkin olduğu “Yorgun Demokrat” isimli albümü 1987 yılında yayımlanır. 1988 yılında yalnızca iki müziğin kelam müellifliğini Hayaloğlu’nun yaptığı ve öteki kelamların tanınmış şairlerin şiirlerinden oluşan “Başkaldırıyorum” albümü yapılır. 1989 yılında “İyimser Bir Gül” albümünü yapar. 1990 Ekim ayında çeşitli şairlerin şiirlerinden oluşan “Sevgi Duvarı” isimli albümünü çıkartır.

Gülten ve Ahmet çifti, stüdyo ve bir üretim firması açmaya karar verirler. GAK (Gülten Ahmet Kaya) ismini verdikleri bir müzik üretim firması ve birebir isimle bir de stüdyo kurarlar.

1990 yılında Tatar Ramazan ve 1992 yılında Tatar Ramazan Sürgünde sinemalarının müziğini yaptı. 1994 yılında prodüksiyonu’nu Gülten Kaya ve Yusuf Hayaloğlu’nun yaptığı, Kanal D’de yayımlanan ve 13 hafta süren “Ahmet Ağabey’in Vapuru” programını yapar.

1994 yılında Raks Müzik tarafından “Şarkılarım Dağlara” albümü basılan 2.800.000 bandrolle rekor kırmıştır. 14. müzik albümü olan bu albümde yer alan “Özgür Çağrı” isimli müzikte geçen “Abin bir gün dağdan döner, sarılırsın yavrucağım” üzere kelamlar nedeniyle albümü toplatılır, konser vermesi yasaklanır.

Birinci periyot albümlerinde genel olarak bağlamaya ağrılık verdi. Pop, Türk Halk Müziği ve Arabesk kategorisine dahil edilemediği için müzikal tipine Devrimci Arabesk de denilmektedir. Ancak kendisi müzik üslubunun Devrimci Arabesk yahut protest olarak tanımlanmasına karşı çıkar. Kelamlarını kendisinin yazdığı bestelerle birlikte, Attila İlhan, Can Yücel, Nevzat Çelik, Hasan Hüseyin Korkmazgil, Enver Gökçe, Ahmed Arif üzere tanınmış şairlerin şiirlerini de bestelemiştir. Ekseriyetle müziklerinde toplumsal sıkıntılar işlenir. Yirmi iki albümünden yalnızca Kervan diye bir kürtçe müziği vardır ve bir tane de kürtçe açılış vardır.

Birçok albümünün toplatılmasının ve konserlerinin iptal edilmesinin yanı sıra, 10 Şubat 1999’da Magazin Gazetecileri Derneği’nin Princess Otel kongre salonunda düzenlenen ödül merasiminde yılın en uygun sanatkarı mükafatını aldı ve ödül konuşmasında: Ben bu ödül için İnsan Hakları Derneği’ne, Cumartesi Anneleri’ne, tüm basın işçileri ve tüm Türkiye halkına teşekkür ediyorum. Bir de bir açıklamam var: Şu anda hazırladığım ve önümüzdeki günlerde yayımlayacağım albümde bir Kürtçe müzik söyleyeceğim ve bu müziğe bir klip çekeceğim. Ortamızda bu klibi yayımlayacak yürekli televizyoncular olduğunu biliyorum, yayımlamazlarsa Türkiye halkıyla nasıl hesaplaşacaklarını bilmiyorum. dedi. Bunun kelamları üzerine davetliler reaksiyon gösterip, küfür etmeye, çeşitli eşyalar fırlatmaya başladı. MGD vazifelileri tarafından kongre salonundan, olağan üstü şartlarda dışarıya çıkartıldı.

Bu olayın çabucak sonrasında Ahmet Kaya’nın 1993 yılında Berlin’de Kürt İşadamları Derneği’nin düzenlediği bir gecede verdiği konsere ait fotoğrafların Hürriyet gazetesinde yayınlanması üzerine “bölücü örgütüne yardım ve yataklık yaptığı ve halkı ırk farklılığı gözeterek kin ve düşmanlığa tahrik ettiği” teziyle hakkında İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi’nde toplam 10.5 yıl ağır mahpus istemiyle iki farklı dava açıldı. Haziran 1999’da Türkiye’den ayrıldı. Yargılamaların sonucunda toplam 3 yıl 9 ay ağır mahpus cezasına çarptırıldı. lakin yurt dışında olduğu için mahpusa girmedi. Daha sonra bu manzaraların düzmece olduğu belirlendi.

Bu ortada Ordu Valiliği Kaya’nın kasetlerinin kentte satılmasını ve bulundurulmasını yasakladı. 1999 yılında Münih’de PKK yanlıları tarafından düzenlendiği konserde ”Arabamı o onursuzların memleketinde bıraktım” dediğini argüman eden Hürriyet gazetesi haberi için hakkında DGM tarafından bir kere daha soruşturma başlatıldı. 9 Şubat 2000 yılında Vakit gazetesine yaptığı röportajda Ben “3 tane gurursuzun yüzünden ülkemde otomobilime bile binemedim.” dedim diyerek yalanladı. Ahmet Kaya, 2000 yılında Hoşçakalın Gözüm isimli albümünün kayıtlarını yaparken, Paris’in Porte de Versailles semtindeki meskeninde bir gece kalp krizi sonucu hayatını kaybetti. Bu albümde Karwan isimli şarkıyı seslendirdi.

Paris’de kaldığı konutta, 16 Kasım 2000 de sabah saat altıda ilaçlarını alırken kalp krizi geçirerek ölmüştür.43 yaşında gurbette hayatını kaybetmişti. Ahmet Kaya’nın kabri hala Paris’in Père Lachaise Mezarlığı’nda yer almaktadır.

Vefatından sonra, 2002 yılında Ahmet Kaya’nın müziklerini 20 ünlü sanatkarın söylediği “Dinle Sevgili Ülkem” isimli bir albümü yayımlandı.

Albümleri :

1984: Ya İstek Artık
1985: Ağlama Bebeğim
1985: Acılara Tutunmak
1986: An Gelir
1986: Şafak Türküsü
1987: Yorgun Demokrat
1988: Başkaldırıyorum
1989: Resitaller-1
1989: Optimist Bir Gül
1990: Resitaller-2
1990: Sevgi Duvarı
1991: Başım Belada
1992: Dokunma Yanarsın
1993: Huzursuz
1994: Koçero (Selda Bağcan ile)
1994: Müziklerim Dağlara
1995: Beni Bul
1996: Yıldızlar ve Yakamoz
1998: Dosta Düşmana Karşı
2001: Hoşçakalın Gözüm

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir